Saçmalıkları Ödüllendirmek: IG (Ignoble) Nobel Ödülü

Temmuz 20, 2021
Saçmalıkları Ödüllendirmek: IG (Ignoble) Nobel Ödülü

Nobel ödülü kadar prestijli olmasa da, oldukça garip ve zaman zaman eğlenceli olan Ig Nobel Ödülü, her geçen yıl bir başka tuhaf araştırmayı ödüllendiriyor. Eğer bu ödülü daha önce duymadıysanız, bu makalemizde çok ilginç şeyler göreceksiniz. Önce küçük tanımlamalarla başlayalım.

Nedir Bu Ig Nobel Ödülü?

Nobel ödülü, 1901’den bu yana dünya anlayışımızı değiştiren ve geliştiren araştırmacılara her yıl verilen oldukça prestijli bir bilim ödülüdür. Birçok bilim insanı, 100 yılı aşkın süredir hayatımıza kattıkları sebebiyle bu ödüle layık görüldü. Bir de ondan tam 90 yıl sonra verilmeye başlanan bir başka ödül var; Ig Nobel Ödülü.

Ig Nobel ödülü, 1991’den bu yana her yıl verilen, “Nobel” ödülünün eğlenceli ve yaramaz ikizidir. Nobel ödülünün parodisi denebilecek bu ödül, saçma ve anlamsız buluşlara, üretilmemesi gereken bilimsel çalışmalara verilir (örneğin vombatların dışkısının küp şeklinde olma sebebine dair yapılan bir araştırma). Değersiz anlamına sahip “Ignoble” kelimesi üzerinde oynama yapılarak türetilmiş bir ödüldür. 

Ig Nobel’in kurucusu Marc Abrahams, ödüllerin “önce insanları güldüren ve sonra onları düşündüren kalitedeki başarılar” için olduğunu söylüyor. Ig Nobel ödüllerinin birçoğu ise gerçekten saçma araştırmalara gidiyor, zaten ödülün olayı da genelde saçma araştırmalara gitmesi. Sizler için Ig Nobel Ödülü’nü kazanmış bazı garip örnekleri derledik, gelin neler olduğunu görelim.

1993 Ig Nobel Fizik Ödülü

Fransız bir bilim adamı ve simyanın savunucusu olan Corentin Louis Kervran, tavukların yumurta Kabuklarındaki kalsiyumun soğuk füzyon yoluyla yaratıldığına dair yaptığı öneri için 1993 Ig Nobel fizik Ödülü’nü kazandı. Keşfedilmesi uzun süren ve (hipotezli ama yine de) zor bir fenomen.

1996 Ig Nobel Fizik Ödülü

Fizikçi ve popüler bilim yazarı Robert AJ Matthews, tost ekmeğinin neden tereyağlı taraf alta gelecek şekilde düşme eğiliminde olduğunu açıklayan “Tumbling toast, Murphy’nin Yasası ve Temel Sabitler” adlı makalesi için 1996 Ig Nobel Fizik Ödülü’nü kazandı.

1997 Ig Nobel Fizik Ödülü

Texas A&M Üniversitesi’nden John Bockris, doğruluğu şüpheli olan bir başarı için 1997 Ig Nobel Fizik Ödülü’nü kazandı: simya yoluyla altın üretmek, soğuk füzyon elde etmek ve evsel çöplerin elektrokimyasal olarak yakılması yönünde yaptığı çalışma sonucu. Hiç değilse üretken!

1999 Ig Nobel Fizik Ödülü

1999 Ig Nobel Fizik Ödülü için gerçekten ilginç bir keşif söz konusu. Bristol Üniversitesi’nden Len Fisher, bir bisküviyi çaya batırmanın mümkün olan en iyi yolunu hesapladı. Çay kültürü oldukça gelişmiş olan bizler, kendisine ne kadar müteşekkir olsak az.

2000 Ig Nobel Fizik Ödülü

2000 yılında ise ödül, manyetik bir alanda kurbağayı havada tutmakla ilgili deneyleri sebebiyle Andre Geim (Nijmegen Üniversitesi) ve Michael Berry’ye (Bristol Üniversitesi) gitti. Geim, bundan on yıl sonra grafen araştırmaları için Nobel Fizik Ödülü’nü kazandı ve bu ödül onu Ig Nobel ve Nobel’i kazanan tek kişi yaptı.

2002 Ig Nobel Fizik Ödülü

2002 Ig Nobel Fizik Ödülü’nü, Münih Ludwig Maximilian Üniversitesi’nden Arnd Leike kazandı. Matematiksel yasaları kullanarak bira köpüğünün davranışlarını incelediği araştırma, ödülü Arnd Leike’e getirdi.

2004 Ig Nobel Fizik Ödülü

Ottawa Üniversitesi’nden Ramesh Belasubramaniam ve Connecticut Üniversitesi’nden Micheal Turvey, hulahup (bele takılıp çevrilen çember oyuncak) fiziğinine dair yaptıkları açıklamalar için 2004 Ig Nobel Fizik Ödülü’nü birlikte kazandılar.

2009 Ig Nobel Fizik Ödülü

2009 Ig Nobel Fizik Ödülü, hamile kadınların neden sürekli öne doğru devrilmediğine dair analitik araştırmaları karşılığında üç Amerikalı araştırmacı (Katherine Whitcome, Daniel Lieberman ve Liza Shapiro) tarafından paylaşıldı. 

2014 Ig Nobel Fizik Ödülü

Fizikte 2014 Ig Nobel ödülü, fiziksel komedinin zirvesindeki bir olay hakkında yaptıkları araştırmalar sebebiyle dört araştırmacı (Kiyoshi Mabuchi, Kensei Tanaka, Daichi Uchijima ve Rina Sakai) tarafından paylaşıldı. Konu ise, muz kabuğunda kayma. 

2017 Ig Nobel Fizik Ödülü

Fizik alanında 2017 Ig Nobel Ödülü’nü kazanan Marc-Antoine Fardin, uzun zamandır merak edilen bir soruyu cevaplamak için “Akışkanlar Dinamiğini” kullandı ve ödüle layık görüldü: “Bir kedi hem katı hem de sıvı olabilir mi?” 

2019 Ig Nobel Fizik Ödülü

Asıl Nobel Ödülü’nden sadece birkaç hafta önce açıklanan 2019 Ig Nobel Fizik Ödülü, hepimizin şaşkın olacağı bir araştırma sebebiyle bir araştırma ekibine gitti. Soru ise: Vombatlar neden küp şeklinde kaka yapıyor?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


Daha Fazla Keşfet

Kuşakların İsimleri ve Genel Özellikleri: Baby Boomer, X, Y ve Z

Kuşaklar, bireylerin doğduğu zamanda yaşanan genellemeleri ele alarak onları sınıflandırmanın po…

Jolly Roger: Kafatası ve Kemiklerin Ötesinde

Jolly Roger, ülkemizde “korsan bayrağı” olarak tanıdığımız flamalara verilen isimdir. 17. yüzyıl…

2. Dünya Savaşı Nazi Almanyası Süper Silahları

İkinci Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanya’sının savaş çabaları, Müttefik kuvvetlere ciddi hasar…

Deniz Salyangozunun Dişleri: En Sert Biyolojik Materyal

Uzun yıllardır bilinen en güçlü ve sağlam madde örümcek ağıydı, ancak gerçekleşen bir keşif hem …

Taş Devri İnsanının Günümüz İnsanına Benzer 9 Aktivitesi!

İlk insanlar oldukça ilkeldi, evet. Ancak onların da birçok ilginç alışkanlıkları ve zevkleri va…

Atom Çağı ve Karanlık Tarihi

Atom çağı, 16 Temmuz 1945’te ABD’nin, New Mexico çölünde tamamen yeni bir silah türünü denemesi …

Her Memelinin Kalbi Yaklaşık 1 Milyar Kez Atar

Yaşamımız boyunca sınırlı bir kalp atışına sahip olduğumuzu bilmek biraz garip değil mi sizce de…

Pareto Analizi ve 80/20 Kuralı: En Çok Etkiye Sahip Çözümü Seçme

Daha önce hiç Pareto Analizi ve 80/20 kuralı diye bir şey duymuş muydunuz? Dilerseniz bu makalem…

Dünyada En Çok Konuşulan Dillerin Sıralaması: Top 10

Dünyada en çok konuşulan diller söz konusu olduğunda, günümüzde dünyada aktif olarak konuşulan 6…

Metafizik Nedir? Tanımı ve Felsefeyle Bağlantısı

Metafizik adıyla bilinen olgu, aslında Aristoteles’in “ilk felsefe” olarak adlandırdığı şeydir. …

Copy link
Powered by Social Snap