Plasebo Etkisi: Sahte İlaçlar Beynimizi Nasıl Kandırıyor?

Mayıs 31, 2021
Plasebo Etkisi: Sahte İlaçlar Beynimizi Nasıl Kandırıyor?

Plasebo etkisi, kullanılan bir ilacın işe yarayacağına kendini inandırmak denebilir. Plasebo, tıbben tam olarak açıklanamasa da düşünsel olarak bir insanın kendi kendini iyileştirebilmesi de denebilir.

Plasebo Etkisi Nedir?

Kötü hissettiğimizde ilk iş olarak doktorun yolunu tutarız. Muayenenin ardından neyimiz olduğunu öğrenir ve reçetemizle birlikte geri döneriz. Herhangi bir yan etki görmediğimiz sürece reçeteye yazılan ilaçların ne olduğuna pek kafa yormayız. Hekimimize güvenir ve pek sorgulamayız.

Peki, güven duygusu iyileşme döneminde nasıl bir etkiye sahiptir? Sonuçta ilaçları işe yarayacağı düşüncesiyle alıyorsunuz, ya aldığınız ilaçların iyileşme sürecinizde etkisi olmadığını öğrenirseniz? Ee iyileştiniz ama… İlaçların iyileştireceğini düşünmüştünüz ve evet öyle de oldu.

İşte olay da burada başlıyor, plasebo etkisindeki temel fikir de budur. Plasebo etkisi, hastalığın tedavi edici bir ilacı olmamasına rağmen bir hap aldığınızda, bu hapın sizi iyileştireceğine inanmanız algısı oluşmasıdır. Plasebo, latincede ‘’memnun edeceğim’’ demektir, bu sebeple birçok ilaç plasebo olarak adlandırılır. Plaseboların farklı çeşitleri vardır, ne işe yaradığı tam olarak ispatlanamayan ilaçlar da plasebo sayılabilir. Biraz ilginç gelecek ama, enjeksiyon hatta ameliyat gibi plasebolar bile var. 

Plasebolar Nasıl Bir Fayda Sağlıyor?

Plaseboların hastaların hatırı sayılır bir grubunda işe yaradığı ve bu sebeple uzun yıllar boyunca doktorlar tarafından sık sık kullanıldığı da söyleniyor. Plasebolar, en basit şekilde psikolojik bir tepkiyle iyileşme etkisine yol açıyor. Yani burada iyileştirici olan ilaç değil, ilacın iyileştireceği düşüncesi.

Plasebolarla İlgili

Antibiyotik ve sakinleştirici gibi ilaçların placebo olarak verilmesi büyük bir yanlıştır, bu gibi ilaçlar belli dozu aştığında yan etkiye sebep olabilir. Gereksiz yere antibiyotik verilmesi, antibiyotiğe dirençli olan bakterilerin daha da güçlenmesine sebep olabilir. Bunun dışında vitamin ve aspirin gibi ilaçlar genelde placebo olarak tercih edilir ve sorun yaratmazlar. 

Bazı doktorlar hastaya, plasebo yazdıklarını açık şekilde söylerler. İlaçta hastanın rahatsızlığına iyi gelecek bileşenlerin olduğunu ancak tam olarak ne işe yaradığını bilmediklerini söylerler. Yani tam anlamıyla yalan da katmadan dolaylı olarak ne olduğunu anlatmaya çalışırlar. 

Konuyla ilgili yapılan müzakereler sadece placeboların içeriği hakkında değil, bunun dışında  doktorların plasebo yazmaya devam edip etmemeleri hususunda da ilerliyor. Tartışmalar bir yana, çoğunluk plasebo etkisinin iyileşme sürecine olumlu etkisi olduğunu düşünüyor ve yakın gelecekte de placebo kullanımı pek azalmayacak gibi görünüyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


Daha Fazla Kişisel Gelişim

Sosyobiyoloji Kuramı: Nedir, Çalışma Alanları ve Örnekleri

Sosyobiyoloji kuramı ve teriminin tarihi 1940’lara kadar uzanıyor olsa da, sosyobiyoloji kavramı…

Öfke Kontrolü: Sakinleşmenize Yardımcı Olacak 11 Yöntem!

Öfke kontrolü açısından başarısız olmak, pişman olduğunuz şeyleri söylemek, çocuklarınıza bağırm…

Anlayarak Hızlı Okuma Teknikleri İçin 5 İpucu!

Evelyn Wood’un adı birçok ülkede hızlı okuma teknikleri ve hızlı öğrenme ile eşanlamlı olarak an…

Peter İlkesi Teorisi Nedir? Şirket Yönetiminde Etkileri

Sık sık Parkinson Kanunu ile birlikte anılan Peter İlkesi, şirketler arasında oldukça yaygındır …

Hayır Diyebilmek Neden Bu Kadar Zor?

Herhangi bir konuyu reddetmek istemenize rağmen, hayır diyebilmek ile ilgili zorlandığınız oldu …

Peter Pan Sendromu Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?

Peter Pan’ın hikayesini ya da neyi anlattığını az çok hepimiz biliyoruz. Peter Pan, asla bü…

Öğrenilmiş Çaresizlik Nedir? Nasıl Yenilir ve Belirtileri Nelerdir?

Öğrenilmiş çaresizlik, bir kişinin tekrar tekrar stresli bir durum yaşamasından sonra ortaya çık…

Bilime Göre En İyi Uyku Pozisyonu

Hayatta iyi bir gece uykusundan daha iyi çok az şey vardır. Mümkün olduğu sürece 7-8 saatlik bir…

Parkinson Kanunu İle Zaman Yönetimi Nedir?

Parkinson Kanunu Nedir? Parkinson Kanunu; kısaca tamamlanması gereken bir işin, belirlenen za…

Benjamin Franklin Etkisi: İyilik İstemenin Önemi

Benjamin Franklin, fakir bir şamdan üreticisinin 17 çocuğundan 8’iydi. Doğal olarak ABD’nin kuru…

Copy link
Powered by Social Snap