1. Ana Sayfa
  2. Sağlık
  3. Cinsiyet Disforisi Hakkında Her Şey

Cinsiyet Disforisi Hakkında Her Şey

Cinsiyet Disforisi Hakkında Her Şey

Disfori Nedir?

Disfori terimi, daha çok kişinin gerçek cinsiyetinin doğumunda sahip olduğu biyolojik cinsiyetten farklı olduğuna dair duyulan düşünceler gibi belirtileriyle tanımlanır. Örnek vermek gerekirse, erkek cinsel organı ve fiziksel özellikleriyle doğan cinsiyet disforisine sahip kişiler, kendilerini tam anlamıyla bir kadın gibi hissederken, kadın cinsel organları ve fiziksel özellikleriyle doğan kişiler de erkek olduklarını kuvvetle hissedebilirler. Cinsiyet disforisi, tüm bu sebeplerden ötürü ortaya çıkan derin bir huzursuzluk ve memnuniyetsizlik durumu demektir.

Cinsiyet disforisi eskiden “cinsiyet kimliği bozukluğu” olarak adlandırılıyordu. Bununla birlikte, bu, cinsiyet karmaşasının bir ruhsal bozukluk olduğu da düşünülse de, aslında öyle değil. 2013 yılında, “Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı”, cinsiyet karmaşasının ancak kişinin sağlığını veya refahını gerçekten etkilediği takdirde tıbbi bir durum olarak görülebileceğini açıkladı ve cinsiyet disforisi olarak yeniden adlandırdı.

Cinsiyet disforisi DSM5’e göre tanınmış ve bilinen bir tıbbi durum olmasına rağmen, bunun bir akıl hastalığı olmadığını bilmek önemli bir detay.

İlgili Makale
XXY Kromozomlu Erkekler: Klinefelter Sendromu Nedir?

Çocuklar, ergenler ve yetişkinler, kısacası her yaştan ve cinsiyetten insan cinsiyet disforisi yaşayabilir. Örneğin, genç bir kız erkek kıyafetleri giymeyi, erkeklerin etkinliklerine katılmayı ve erkek olarak büyümek ve yaşama arzularını bu şekilde ifade etmeyi tercih edebilir. Benzer şekilde aynıları erkekler için de geçerlidir.

Cinsiyet disforisi spektrumunun gerçek anlamını ve aralığını anlamak, sıklıkla karıştırılan bazı terimlerin bilinmesini gerektirir. Örneğin, sıklıkla birbirinin yerine kullanılsa da, “cinsel kimlik” ve “cinsiyet” aynı şey değildir.

Cinsel Disfori ve Cinsellik Arasındaki Fark

Birçok insan, özellikle de tüm trans bireylerin eşcinsel olduğunu varsayarak, cinsiyet disforisini eşcinsellik gibi kavramlarla karıştırır. Bu tehlikeli ve potansiyel olarak zararlı olabilecek bir yanlış anlamadır. Cinsiyet disforisi olan insanlar, tıpkı kendi cinsiyetleriyle uyumlu olanlar gibi tipik olarak heteroseksüel, gey veya biseksüel olarak yaşarlar. Temel olarak, cinsiyet disforisinin bir kişinin cinsel kimliğiyle ilgisi yoktur.

Cinsiyet Disforisinin Geçmişi

Disfori

Cinsiyet disforisinin kişinin “anatomik cinsiyetinden duyulan rahatsızlık” olarak 19. yüzyılın ortalarında tıp literatüründe yerini aldı.

1950’lere kadar, transeksüellik ve eşcinsel ilişkiler neredeyse evrensel olarak sosyal açıdan sakıncalı sapkınlık biçimleri olarak görülüyordu. Bu olumsuz algı, 1952 sonlarında Christine Jørgensen, cinsiyet değiştirme ameliyatı geçiren ilk Amerikalı olduğunda değişmeye başladı. Aslen gizli olarak yürütülen ameliyatı öğrenildikten sonra, trans bireylerin haklarının ilk savunucularından biri oldu.

İlgili Makale
Dünyayı Değiştiren LGBT Bilim İnsanları

1957’de seksolog John William Money, cinsiyet kavramını cinsellikten ayrı bir kavram olarak savundu. Money’nin araştırması sonucunda anatomik cinsiyet ve cinsiyet kimliği arasındaki kafa karışıklığı hissi, 1980 yılında Amerikan Psikiyatri Birliği (APA) tarafından “cinsiyet kimliği bozukluğu” olarak adlandırılan bir ruhsal hastalık türü olarak sınıflandırıldı. Bu terminoloji sosyal damgalama ve ayrımcılık gibi olumsuz bakışlara sebep oldu.

Son olarak, 2013 yılında APA, “cinsiyet uyumsuzluğunun kendi başına bir zihinsel bozukluk olmadığını” kabul etti ve “cinsiyet kimliği bozukluğunu”, yalnızca gerçek zihinsel veya fiziksel zarara yol açarsa tıbbi bir durum olarak kabul edilen “cinsiyet disforisi” olarak yeniden sınıflandırdı.

Tıp camiasının anlayışındaki bu dönüm noktasına rağmen, trans bireyler eşitlik ve sosyal kabul görme konusunda önemli zorluklarla karşılaşmaya devam ediyor.

Bu Yazıya Tepkiniz Ne Oldu?

Yorum Yap